"Μάρτυς μου ο θεός" στον Πολυχώρο Vault
Η εταιρεία θεάτρου GAFF παρουσιάζει στον πολυχώρο Vault το έργο του Μάκη Τσίτα «Μάρτυς μου ο Θεός» που τιμήθηκε με το Βραβείο Λογοτεχνίας της Ευρωπαικής Ένωσης 2014.
Ο Χρυσοβαλάντης, όπως μας συστήνεται λίγο αργότερα, μας περίμενει καθισμένος στο παγκάκι του κατά την είσοδο μας στην αίθουσα του Vault. Ένας άνθρωπος φιλήσυχος και αγαθός, που βρέθηκε στα δίχτυα των καιρών και πολλών καιροσκόπων.
Ένα κουβάρι από σκέψεις συσσωρευμένες για 50 χρόνια στο μυαλό του, ένας κατακλυσμός από λόγια ανείπωτα τη στιγμή που έπρεπε να ακουστούν, λέξεις-κριτές και εμμονές, διακρίνονται στις φράσεις που βγαίνουν από το στόμα του συμπαθή προς το κοινό αφηγητή της ζωής του.
«Μάρτυς μου ο θεός» λέει συχνά ο ανθρωπάκος που καθήμενος ή βολτάροντας γύρω από το παγκάκι του επικαλεί τα Θεία ή ανοίγει διάλογο με το Θεό, ζητώντας τη συγχώρεση του και κάποιες φορές την έγκριση-υποστήριξή του στις αλλαγές που επιθυμεί να κάνει.
Ένας μονόλογος, άλλοτε γεμάτος από κωμικά στοιχεία και άλλοτε δοσμένος πιο δραματικά, σε κάνει σίγουρα να νιώσεις τον ομιλητή χωρίς παρ' αυτά να δέχεσαι το ρόλο του θύματος ή τη μοιρολατρική συμπεριφορά του. Όσο κι αν σ' αγγίζουν τα λόγια του και όσα πέρασε, σκέφτεσαι παράλληλα ότι κανένας δεν είναι έρμαιο της τύχης του. Δεν μπορείς όμως και να τον κατηγορήσεις.
Δεν μπορείς να κατηγορήσεις και κανένα όμοιο του (υπάρχουν κι άλλοι). Θυμώνεις μαζί τους. Τους προκαλείς. Τους ξεσηκώνεις. Αλλά δεν μπορείς να τους κατηγορήσεις. Ξέρεις ότι ξέρουν. Δεν μπορούν όμως να ξεσπάσουν ή να αντιδράσουν. Τυραννιούνται κι οι ίδιοι. Δεν τους λυπάσαι αλλά λυπάσαι τη ζωή που χάνουν. Κι αναρωτιέσαι αν όταν ξυπνήσουν, είναι πια αργά. Το ίδιο αναρωτιέσαι και όταν ακούς το Χρυσοβαλάντη, ενώ βγάζει τα λίγα υπάρχοντά του από μια μικρή βαλίτσα που κουβαλάει μαζί του.
Σ ' ένα λιτό σκηνικό, όπως θα έπρεπε να είναι, απλώνεται όλη η ζωή και οι άπειροι συλλογισμοί που έκανε αλλά ποτέ δεν είχε πει μέχρι τώρα, ο αντιήρωας, ο πρωταγωνιστής αυτού του έργου, ο άνθρωπος-αγωνιστής, που ενώ έζησε με βάση τις συνθήκες που κάποιοι άλλοι υπέγραψαν και αφορούσαν την αποδοχή των ανθρώπων στην κοινωνία, επιθυμεί να κερδίσει πίσω τη ζωή του... Μια ζωή με αξιοπρέπεια.
Η σκηνοθεσία της Σοφίας Καραγιάννη είναι εκπληκτική και η ερμηνεία του Ιωσήφ Ιωσηφίδη συγκλονιστική και δυνατή όσο και το ίδιο το έργο. Ο ίδιος φαίνεται να έχει εντοπίσει τον Χρυσοβαλάντη καθώς φοράει τις σκέψεις και τα λόγια του σα να είναι δικά του. Σε κοιτάει στα μάτια και είναι σα να κοιτάει ο ήρωας της ιστορίας το αφεντικό του, τον πατέρα του, τις αδελφές του. Με μία ισορροπημένη εναλλαγή γέλιου και συγκίνησης το έργο, παρ' όλο που σου εξιτάρει τη σκέψη και σου δίνει τροφή για να αναρωτηθείς και να προβληματιστείς, δεν καταλήγει να είναι «βαρύ» για το θεατή.
Τα λόγια καθ' όλη τη διάρκεια της αφήγησης βγαίνουν ορμητικά από τα χείλη του Χρυσοβαλάντη. Αφηγείται με χιούμορ, πόνο, άλλοτε και με θυμό ιστορίες με τους εργοδότες του, με περασμένες ερωτικές σχέσεις και με την οικογένεια του - στιγμές και πρόσωπα που τον έχουν σημαδέψει. Φαντάζει δύσκολο να ξεπλέξει το κουβάρι που μέσα τυλίγεται η ζωή του, να βγει από τον ανεμοστρόβιλο που τον έχει παρασύρει στο πέρασμά του. Πόσο μάλλον όταν είναι άρρωστος σωματικά και ψυχικά. Παρ' αυτά προσπαθεί.
Ποιο θα είναι τελικά το θέλημα του θεού στον οποίο πιστεύει ο Χρυσοβαλάντης;
Δείτε πληροφορίες για την παράσταση
